Przyrządzanie napojów na zimno nie ogranicza się tylko do kawy. Tak można zrobić też herbatę, korzystając z ulubionych rodzajów lub dedykowanych mieszanek. Badania pokazały, że wersje cold brew mają nieco inny skład niż te parzone. Mogą zapewniać dodatkowe korzyści zdrowotne, na pewno wydać się smaczniejsze.
„Parzenie” na zimno to łagodniejszy smak herbaty
Aby przygotować herbatę cold brew, wystarczy zalać susz zimną wodą i wstawić na kilka lub kilkanaście godzin do lodówki. W ten sposób z herbaty, herbatki owocowej czy ziołowej powstanie chłodzący napój o delikatnym, gładkim smaku, bez cierpkich i gorzkich nut. To dlatego, że zimna woda wypłukuje z liści mniej tanin o ściągającym działaniu. Całość wydaje się słodsza, może mieć ponadto nieco miej kofeiny. Według badań zachowuje wyższy poziom niektórych antyoksydantów. Taka metoda jest przy tym wygodna, a gotowy napój może stać w lodówce nawet przez kilka dni.
Może zapewniać inne antyoksydanty niż gorący napar
Przygotowanie bez użycia gorącej wody pozwala ocalić wrażliwe bioaktywne związki w herbacie. Nie można jednak określić, czy jest zdrowsze od parzenia. W badaniach osiągano różne wyniki zależnie od rodzaju suszu i czasu moczenia.
W większości przypadków parzenie herbaty w gorącej wodzie prowadziło do wyższego i przeważnie istotnego TPC [całkowita zawartość polifenoli] niż parzenie w zimnej wodzie, niezależnie od rodzaju herbaty – napisali naukowcy włoscy w pracy opublikowanej w 2023 r. w piśmie „Antioxidants”.
W swoich analizach badacze stosowali czas przygotowania zimnej herbaty wynoszący 16 godzin w temperaturze 4-6 stopni Celsjusza. W innej pracy moczenie przez 8 godzin dawało mniejszą zawartość antyoksydantów niż przy 12 godzinach. Jednak eksperci z Indii zauważyli coś innego, gdy przyjęli znacznie krótszy czas 6 godzin.
Badanie wykazało, że zielona herbata parzona na zimno zawiera więcej polifenoli i flawonoidów niż jej gorący wywar. Nie zaobserwowano jednak istotnych różnic między gorącym a zimnym wywarem z czarnej herbaty – czytamy w „International Journal of Pharmacognosy and Phytochemical Research”.
Gdy natomiast zbadano parametr zwany ekwiwalentem kwasu askorbinowego, wartości dla filiżanki zimnego i gorącego naparu nie były znacznie różne. Ekwiwalent ten jest miarą efektu antyoksydacyjnego w porównaniu z witaminą C.
Zielona herbata lepsza przy parzeniu na zimno
Obie wersje herbaty są cennym źródłem przeciwutleniaczy i można pić je przemiennie. Jeśli jednak warto wybierać którąś częściej do cold brew, to na pewno tę zieloną. Wspomniane wcześniej analizy z Włoch pokazały przy tym, że ma średnio 2-3 razy wyższą całkowitą zawartość polifenoli niż czarna. Antyoksydantom tym przyjrzeli się także badacze z Japonii. Ustalili, że w zimnym napoju jest najmniej EGCG, który hamuje działanie innych cennych związków. Dzięki temu bardziej wybija się jej działanie stymulujące komórki odpornościowe (makrofagi), a także redukujące skutki stresu i wspierające pracę mózgu.
Wybór herbaty do cold brew
Można zrobić ją z herbaty liściastej i ekspresowej, również tej specjalnie oznakowanej jako cold brew. Choć spodziewałam się w nich suszonych soków czy nawet cukru, zaskoczył mnie dobry skład tych mieszanek. Bazę stanowią zwykle herbata zielona lub czerwona, hibiskus, suszone owoce, skórki cytrusów i zioła. Producenci dodają też buraka, prażony korzeń cykorii, kwas cytrynowy i naturalne aromaty. W niektórych wyrobach pojawia się stewia w postaci oczyszczonej albo suszonych liści. Ten dodatek słodzi napój bez dodawania mu kalorii.
Do butelki czy słoika można wsypać też każdą inną herbatę, zwykłe w proporcji 2-3 łyżeczki (około 5 g) na 0,5 litra wody. Czas maceracji najlepiej dopasować do rodzaju. W przypadku tych liściastych warto skorzystać z rozpiski, natomiast przy ekspresowych trzeba skrócić moczenie, ale nie bardziej niż do 2-4 godzin:
- biała herbata: 6–12 godzin,
- zielona herbata liściasta: 4–8 godzin,
- czarna herbata: 8–12 godzin,
- oolong: 6–12 godzin zależnie od formy, np. zwinięte kulki potrzebują dłuższego czasu,
- rooibos: 2–4 godziny,
- hibiskus: 2–6 godzin
- zioła i owoce: 12–24 godzin, choć może wystarczyć 8–12 godzin.
FAQ – najczęstsze pytania o herbatę cold brew
Jak przygotować herbatę metodą cold brew?
Aby przygotować herbatę tą metodą, należy zalać susz zimną wodą i wstawić go do lodówki na kilka lub kilkanaście godzin. Proporcje wynoszą zwykle 2-3 łyżeczki (około 5 g) na 0,5 litra wody. Można w tym celu wykorzystać ulubione herbaty i herbatki liściaste czy ekspresowe, a także gotowe mieszanki dedykowane do przyrządzania na zimno.
Czym różni się smak herbaty parzonej na zimno od tradycyjnej?
Herbata cold brew ma delikatny i gładki smak, pozbawiony cierpkich oraz gorzkich nut. Wynika to z faktu, że zimna woda wypłukuje z liści mniej tanin o działaniu ściągającym. Napój ten wydaje się słodszy i może zawierać nieco mniej kofeiny niż napar przygotowany na gorąco.
Czy herbata cold brew jest zdrowsza od naparu parzonego wrzątkiem?
Obie wersje są cennym źródłem przeciwutleniaczy. Przygotowanie bez użycia gorącej wody pozwala ocalić wrażliwe związki bioaktywne, jednak wpływ temperatury na zdrowotność zależy od rodzaju herbaty i czasu maceracji. Przykładowo, zielona herbata parzona na zimno może zawierać więcej polifenoli i flawonoidów niż jej gorący napar, ale nie dotyczy to jej czarnej.
Jak długo należy moczyć herbatę w zimnej wodzie i jak ją przechowywać?
Czas maceracji najlepiej dopasować do rodzaju herbaty: zielona liściasta potrzebuje zwykle 4–8 godzin, czarna i biała 6–12 godzin, natomiast zioła i owoce od 8 do 24 godzin. Przygotowany napój jest wygodny w użytkowaniu, ponieważ może stać w lodówce nawet przez kilka dni.
Czytaj też:
Ten napój jest 10 razy lepszy od klasycznej zielonej herbaty. Polacy nadal go nie doceniają Czytaj też:
Ta kawa ma łagodny smak i nie podrażnia żołądka. Teraz smakuje najlepiej